رۆژنامەی میدیا

Share this on Faceook

Follow us on Twitter

   هه‌ولێر          دهۆك       سلێمانی
FacebookTwitterGoogle BookmarksPinterest
Pin It

Facebook

Twitter

Google Plus

YouTube

      میدیا - ژیلە ئامانج

 

  شەرم و رێز، دوو دەستەواژەو دوو كردار، هەموو مرۆڤێك پەیوەستە بەهەردووكیانەوە، بەڵام هەر یەكەیان لەكەسێكەوە بۆ كەسێكی تر دەگۆڕێت و دەگەڕێتەوە سەر خودی كەسەكە، كە ئایا شەرم زیاتر بەسەریدا زاڵە یان رێز، ئایا چی بەرامبەر بەڕێوەبەری كارەكەت دەنوێنیت، شەرم یاخود رێز، پێویستە چی بكەین بۆ نەهێشتنی خاڵە لاوازەكان و سەركەوتن لەكارەكانمان، لەراپۆرتەدا خاڵە لاوازەكان دەخەینە روو لەگەڵ چارەسەر.

 

"لێرەدا چەند حاڵەتێك هەیە سەبارەت بەشەرم و رێز، شەرم ئەو حاڵەتە دە روونییەیە زۆرتر ئەو كەسە دەروونی جیراوی هەیە، بەڵام رێز لەدەروونێكی كراوەتر دێت، ئێمەش كە دێین لە دائیرەیەك تووشی ئەو حاڵەتە دەبین، وەك كارمەندیك و مودیرەكەیمان لێدێت، ئەمە وتەی (مەروان موكەرەم) ی تەمەن (24)ساڵە، ئەو خوێندەڤانی پەیمانگایە لەبەشی IT، زیاتر هۆكاری شەرم كردن روون دەكاتەوەو دەڵێت" لێرەدا چەند جۆرە كارمەندێك هەیە كە هەندێكیان لایەنی شەرم دەگرێتەبەر و هەندێكیش لایەنی رێزیان هەیە، بەرای من لەكاتی ئیشكردندا رێزەكە باشترە لەشەرمكردن، چونكە رێز هەمیشە باشترە لەشەرم و دەبێتە هۆی باشتر رایی كردنی كارەكان و سەركەوتنی زیاتر، مەسەلەیەكی كوردەواریش هەیە دەڵێت زیاتری دیوە، لایەنی شەرم باش نیە دەبێتە هۆی ئەوەی لەئیشەكانتدا بمێنیتەوە و پرسیار نەكەیت و رای خۆت دەرنەبڕیت لەسەر ئەوە كە پێویستە، بۆیە بەرای من دەبێت رێز هەبێت، كە رێز یەكێكە لەبنەماكانی سەركەوتن.

(سارا دلاوەر) تەمەن (20)سالەش خوێندەڤانی كۆلێژی ئادابە، هەمان رای هەیەو دەڵێت" بەرای من ڕێز گرتن شتێكی زۆر باشە، چونكە رێزگرتن وا لەمرۆڤەكان دەكات شەرم نەكەن، لەبەر ئەوەی كەسێك لەتۆ گەورەتر بێ و تۆ كاری لەگەڵ بكەیت، پێویست ناكات شەرمی لێ بكەیت رێزی بگرە، یان لە خوێندنگا و زانكۆ كاتێك لە هۆڵی وانە دانیشتوویت و مامۆستا وانەیەك شی دەكاتەوە، رێزی لێ بگرە و گوێ رادێرە بۆ وانەكانی، گەر پرسیارت هەبوو بێ شەرم بیكە، چونكە شەرم كردن زیان بەخۆت دەگەیەنێت، هۆی چیە كەوا شەرم لەو كەسە بكەیت، تەنیا ریزێكی لێبگڕە كە لەتۆ گەورەترە، جا بەڕێوبەری كارەكەت بێت، یان مامۆستاكەت یاخود هەركەسێكی تر، زۆر كەس هەیە كارەكانی بۆ جێبەجێ نابێت، لەبەر ئەوەی خودی شەرم بەسەری زاڵە، تەنها ئەو بەهرەیەی كە هەیەتی دەری بكا، ئەگەر كەسێك خۆی خاڵی لەشەرم كرد و پەرەی بەكارەكانیدا ئەو كاتە دەتوانێت لەكارەكەیدا سەركەوتوو ببێت".

(سەردار عوسمان ) ی تەمەن (44) ساڵەیش كە فەرمانبەری دەوڵەتە دەڵێت" ئەو حاڵەتە لەناو فەر مانبەراندا زۆر روو دەدات، هەندێك جار ئەگەر كەسێك بیەوێ شەرم لەبەرامبەرەكەی بكات، ئەوا ئەو كەسە خۆی بەسەری زاڵ دەكا، واتە خۆی بەگەورەتر بەسەر ئەو كەسە دادەنێت، ئەمەش دەگەڕێتەوە سەر ئەو كەسەی كە وا دەكات تەنیا ڕێز لەبەرامبەرەكەی نەگرێت بەڵكو شەرمیش بكات، ئەمە وا دەكات ئەم رووداوانەی بەسەر دابێت، لەبەر ئەوەی رێزگرتن پێویستە هەبێت لەهەموو شوێنێك، لەگەڵ ئەوەشدا واز لە شەرم كردن بینین، دونیا لە رووی تەكنەلۆژیاوە پێشكەوت، كەچی ئیمە هێشتا لەناو حاڵەتی شەرم كردندا ماوین و شەرم یەخەمان بەرنادات، گەر وابێت ئێمە بەهیچ ناگەین و هەر لەشوێنی خۆمان دەمێنینەوە، كە مانەوە لەشوێنی خۆمان، واتا گەڕانەوە بۆ دواوە".

شنە رەسول ئافرەتێكی ماڵەوەی تەمەن (32) ساڵەیە لە بارەی شەرم و رێزەوە وتی" رێز زاڵترە بەسەر شەرم كردن، لەبەر ئەوەی هۆكاری شەرمكردن لە كەسێكەوە بۆ كەسێكی تر جیا دەكرێتەوە، هەندێ كەس هەیە شەرم بەرامبەر ئەوە كەسەی بەرامبەری بەكاردەهێنێت، بەڵام بەخودی ئەوە نیە كە ئەو كەسە شەرمی لێ دەكات، لەوانەیە ئەو كەسە ئەو شەرمە وەكو رێزێك بەكاربێنێت بەرامبەر ئەو كەسانەی دەوروبەری، هەندێكیش هەن شەرم بەرامبەر كەس ناكەن، تەنیا دەڵێن رێزێك و بەس ئەمەش شتێكی خراپ نیە.

(سامان مەلا محەممەد) توێژەری كومەڵایەتی سەبارەت بەم پرسە بۆ میدیا رایدەگەیەنێت" خۆی شەرم كردن دووجۆرە، یەكێكیان لەدەروونی كەسایەتی تاكدا هەیە، كە بەئاسانی ناگۆڕی، بەڵام دەتوانی كەم بكرێتەوە، لەحاڵەتی دووەمدا شێوەیەكە پەیوەندی بەخێزانەوە هەیە، لەبەر ئەوەی لەناو خێزاندا چارەسەری ئەم كێشەیە دەكرێت بەشێوەی پەروەردەی دەستی دایك و باوك، ئەمەش لەناو خێزاندا دایك و باوك هانی منداڵەكانیان دەدەن وە روویان دەدەنێ و گوێ لەمنداڵەكانیان دەگرن، ئەم شێوازە وا لەمنداڵ دەكات كراوە بێت بەرامبەر هەموو كەسێك، لەكاتی میوانداری پێویستە لەسەر ئەم دایك و باوكەی كەوا لەمنداڵەكانیان بكەن كەمیوانێكیان دێت تەوقە و چاك و چۆنی و گفتوگۆ لەگەڵ میوانەكان بكەن، ئەمەش وا لەو كەسە دەكات كەسێكی بەهێزو بەتوانای لێ دەربچێت بەرامبەر هەموو كەسێك، بۆیە پێویستە لەسەر دایك و باوكان لەمنداڵییەوە وا لەمنداڵەكانیان بكەن هەست بەبەرپرسیارەتی خۆی بكات لەبەرامبەر هەموو شتێك، لێرەدا دوو هۆكار هەیە كەوا لەمرۆڤ بكرێت رێز لەكەسی بەرامبەری بگرێ نەك شەرمی لێ بكات، ئەویش یەكەمیان گۆڕینی شەرمە بۆ رێز، پێویستە ئامۆژگاری ئەو كەسانە بكرێ تا بتوانن لەگەڵ كەسانی دەورووبەری خۆیان تێكەڵ ببن، خاڵی دووەمیش پێویستە سنووری پەیوەندییەكان بزانرێت كە لەگەڵ ئەو كەسانەی دەوروبەری خۆی دەدوێ، پێویستە ئەو تێكەڵ بوونە لەسنووری خۆی زیاتر تینەپەرێ، واتە كەگفتوگۆ دەكرێ ئەوا سنووری پەیوەندییەكان بزانێت بۆ گۆرینی شەرم بۆ رێز، زۆر گرنگە منداڵەكانمان لەسەر بنەمای رێز پەروەردە بكەین نەك شەرم.".

كۆمێنتت له‌سه‌ر ئه‌م بابه‌ته‌